https://diyaruna.com/ckb/articles/cnmi_di/features/2019/07/17/feature-01

×
×
ئاساییش |

چەکدارانی میلیشیاکانی هه‌واداری ئێران هەوڵی تێکدانی سەقامگیری دەدەن له‌ دیالە

فارس عومران

image

بەرپرسانی ئەمنی و خێڵەکییەکان تاوتوێی شێوازەکانی بەهێزکردنی ئاسایش و پێکەوەژیانی ئاشتیانە دەکەن لە دیالە لە 10 حوزەیران. [خاوەنی وێنە: فەرماندەیی پۆلیسی دیالە]

هێرشە تائیفییە هەڕەمەکییەکان کە لەلایەن ئەندامانی میلیشیاکانی سەر بە ئێرانەوە ئەنجامدەدرێن لە پارێزگای دیالەی عێراق بوونەتە هەڕەشە بۆ سەر سروشتی ئاشتیخوازانەی ئەم کۆمەڵگانە و برەودان بە توندوتیژیی تۆڵەکردنەوە، بەرپرسانی پارێزگاکە رایانگەیاند.

راپۆرتە رۆژنامەوانییەکان زیادبوونی ژمارەی تیرۆرکردن و بەئامانجکردنی هەڕەمەکییانەی مەدەنییەکان نیشاندەدەن، لەگەڵ چەند هێرشێك بە موشەك بۆ سەر چەند گەڕەکێك.

لە 1 حوزەیران، سێ جوتیار لە هەمان خێزان لە گوندی ئەبو خەنزیر لە قەزای ئەبو سەیدای پارێزگاکە کوژران لەکاتی هێرشێكدا کە دەوترێت لەلایەن پیاوانی میلیشیاوە ئەنجامدراوە.

ئەمە بووە هۆی بڵاوکردنەوەی ترس لەنێو خەڵکی ناوچەکەدا و بووە هۆی ئەوەی دانیشتوانی چەند گوندێك هەڵبێن.

image

ئەندامانی میلیشیاکانی سەر بە ئێران لەم وێنەیەدا دەبینرێن کە لە 7 ئاب 2018 لەسەر ئینتەرنێت بڵاوکرایەوە.

لە 14 حوزەیران، پیاوانی میلیشیا هێرشیانکردە سەر گەڕەکی بەهرەز بە هاوەن.

لە 22 حوزەیرانیش، گروپێك لە پیاوانی میلیشیا بە هەڕەمەکی تەقەیان لە چەند مەدەنییەك کرد کە لە ئۆتۆمبیلێکدا بوون لە گەڕەکی ئەوقاف لە تەحریر بەعقوبە، سێ کەسیان بریندار کرد.

'بەرهەڵستیکردنی لە دەسەڵاتی دەوڵەت'

ئەندامی ئەنجومەنی پارێزگای دیالە، ساجید عەنبەکی بە دیارونای وت: "هەندێك لایەنی چەکداری یاخی بەرهەڵستی دەسەڵاتی دەوڵەت دەبنەوە و دەسەڵاتیان بۆ تۆقاندنی مەدەنییەکان بەکاردەهێنن."

وتی: "حکومەت پێویستە کاری یەکلاکەرەوە ئەنجامبدات بۆ سنووردارکردنی چالاکیی یاخییەکان و [پاراستنی] ئاسایش و چەك لەدەستی هێزە فەرمییەکان تا ئەم تاوانبارانە نەتوانن تاوانەکانیان ئەنجامبدەن و تەونی کۆمەڵایەتی بشێوێنن."

عەنبەکی وتی: "دەمانەوێت دەسەڵاتی پەیوەندیدار شوێن هەر کەسێك بکەوێت کە دەوێرێت هەڕەشە لە سەلامەتی مەدەنییەکان بکات و سەقامگیریی پارێزگاکە تێکبدات، بێ حسابکردن بۆ لایەنگری."

پەرلەمه‌نتار رەعد دەهلەکی، کە نوێنەری دیالەیە لە پەرلەمان، لە بەیاننامەیەکی 8 حوزەیراندا وتی میلیشیاکان "سەلامەتی و ئاسایش تێکدەدەن و قۆناغی تیرۆریزم و ئاوارەیی و دەرکردن دەگەڕێننەوە".

وتی ئەم میلیشیانە هەوڵی "سەپاندنی دەسەڵات دەدەن و رێگرن لەوەی بەرپرسە خۆجێیەکان کۆنترۆڵیان بکەن،" داوای لە حکومەت کرد کە بەرپرسیارێتی دەستوەردان لەخۆبگرێت بۆ کۆتاییهێنان بە دۆخی پاشاگەردانی لە دیالە.

'هێشتا رووداوی پەراگەندەن'

ئەندامێكی ئەنجومەنی پارێزگای دیالە، عومەر کەڕاوی، بە دیارونای وت: "ئەو کارانەی پیاوانی میلیشیا ئەنجامی دەدەن هێشتا رووداوی پەراگەندەن."

وتی دانیشتوانی دیالە ئێستاکە هۆشیارن بەرامبەر سروشتی راستەقینەی ئەم میلیشیانە و "ئەوەی کە دەیانەوێت پشێوی بڵاوبکەنەوە" و رێگە بە گەڕانەوەی رۆژانی توندوتیژیی تائیفی نادەن.

وتیشی لە حاڵەتەکەی رووداوی ئەبو خەنازیردا "بەرپرسانی ناوچەکە هاتنە سەر هێڵ و کۆبوونەوەیه‌کیان کرد و سەردانیان بۆ پەرلەمان و حکومەت ئەنجامدا".

وتی بەهۆی هێزە ئەمنیەکانەوە دۆخی دیالە "کۆنترۆڵ کراوە"، بەڵام "لە هەندێك گوندا کە ئاسایشیان لاوازە -- وەك وەقف، موخەیسە، میقدادیە کە هێشتا شانە نوستووەکانیان تێدایە -- چالاکی ئەم [میلیشیا] چەکدارانە دەتوانرێت ببینرێت".

سەرۆك خێڵی نیدا، شێخ هەیسەم حوم، وتی هەڕەشەی رێکخراوی "دەوڵەتی ئیسلامی" (داعش) هێشتا بەتەواوی لە پارێزگاکە لەناونەچووە، چونکە هێشتا ئەندامانی تیرۆریست لە باخ و ناوچە سەختەکان خۆیان شاردۆتەوە.

بە دیارونای وت: "باندە چەکدارە یاخییەکان سوود لەمە دەبینن بۆ ئەنجامدانی کردەی تاوانکاری، لەگەڵ کورتهێنانی یەکە ئەمنییەکان لە هەندێك ناوچە بەهۆی بەشدارییانه‌وه‌ لە هەڵمەتە ئەمنیەکاندا."

حوم وتی دۆخی ئەمنی لە دیالە هێشتا جێگەی نیگەرانی نیە چونکە دوایین هێرشە چەکدارییەکان "رووداوی پەراگەندەن نەك ئۆپەراسیۆنی بنکەفراوان".

وتی: "هێزەکانمان نفوزێکی بەهێزیان هەیە و دەستبەجێ دەستێوەردان دەکەن بۆ بەرگرتن بە هەر ئۆپەراسیۆنێك کە دزەی ئەمنی بێت و ببێتە هەڕەشە بۆ خەڵکی ناوچەکە و یەکگرتووییان."

وتیشی: "مەدەنییەکان متمانەیان بە هێزە ئەمنییەکان هەیە و هاریکارییان دەکەن بۆ پاراستنی سەقامگیریی پارێزگاکە."

ئەم بابەتەت بەدڵە؟
8
نەخێر
1 كۆمێنت
رێوشوێنەکانی کۆمێنت نوسین
Captcha

ئه‌م كرده‌وانه‌ له‌لایه‌ن هه‌ندێك سیاسییه‌وه‌ ئه‌نجامدراون كه‌ له‌سه‌ر سوننه‌كان حسابن به‌ پشتگیری و هاندانی سعودییه‌ و ئیماراتی عه‌ره‌بی بۆ چاندنی تۆوی دووبه‌ره‌كی و خوڵقاندنی كێشه‌ و گێڕانه‌وه‌ی پارێزگاكه‌ بۆ چوارگۆشه‌ی ژماره‌ یه‌ك. سعودییه‌، قه‌ته‌ر، ئیماراتی عه‌ره‌بی و ئه‌رده‌ن و هه‌روه‌ها ئێرانیش پشتیوانییان له‌ به‌عسییه‌كان و قاعیده‌ و نه‌قشه‌به‌ندییه‌كان ده‌كرد له‌ كوشتار و ئاواره‌كردندا له‌سه‌ر بنچینه‌ی شوناس و هه‌روه‌ها كرده‌وه‌ تاوانكارانه‌كانیان بوونه‌ته‌ هۆی كوشتنی هه‌زاران خه‌ڵكی به‌باوه‌ڕی دیاله‌ و پارێزگاكانی دی كه‌ به‌و ناوچانه‌دا تێده‌په‌ڕین به‌ره‌و به‌غدا.

وه‌ڵام بده‌ره‌وه‌